DI CHUYỂN BẰNG CƠ GIỚI LÀ MỐI ĐE DỌA CHẾT NGƯỜI - UAV BUỘC CÁC ĐƠN VỊ ĐẶC NHIỆM PHẢI HÀNH QUÂN BỘ RA TIỀN TUYẾN

Nguồn tin từ Frankfurter Rundschau cho biết: Lực lượng đặc nhiệm Ukraine đang cố tránh xử dụng các phương tiện cơ giới để đi hành quân, họ đã chuyển sang hành quân bộ và phân tán thành từng nhóm nhỏ, chiến tranh bằng máy bay không người lái (UAV) đang buộc phải thay đổi các chiến thuật tác chiến.

Nghe có vẻ như một bước lùi về mặt quân sự, nhưng đây là việc làm cần thiết: các binh sĩ tinh nhuệ Ukraine đang trang bị súng Shotgun và thường xuyên đi bộ hàng km vì các UAV FPV của Nga biến xe bọc thép thành mục tiêu tấn công. Đây là loại UAV tự sát được điều khiển thông qua kính hiển thị hình ảnh trực tiếp (video goggles). Việc thích ứng với tình hình này phản ánh một cuộc cách mạng chiến thuật sâu sắc đang thay đổi diện mạo của chiến tranh mới hiện nay.

Sự hiện diện dày đặc của hoạt động giám sát bằng UAV đã thay đổi hoàn toàn cục diện chiến trường trong cuộc xung đột tại Ukraine. Các camera và cảm biến độ phân giải cao hiện bao phủ một khu vực trải dài từ 10 đến 20 km phía sau chiến tuyến; tại những khu vực trống trải, vùng giám sát này có thể lên tới 50 km. Trong điều kiện đó, bất kỳ sự di chuyển nào của quân đội đều bị lộ diện và trở thành mục tiêu tấn công, và lối tác chiến cơ giới hóa truyền thống, vốn dựa vào các đoàn xe di chuyển nhanh, đang dần mất đi giá trị chiến lược.

Lực lượng đặc nhiệm Ukraine tránh mạng lưới UAV bằng cách hành quân bộ

"Tình hình đã thay đổi," một thành viên thuộc Trung đoàn Biệt kích số 4 của Lực lượng Đặc nhiệm Ukraine chia sẻ với Business Insider. Phó chỉ huy của một đơn vị nhỏ, người yêu cầu chỉ được gọi bằng biệt danh "Gur" vì lý do an ninh, đã mô tả cách đơn vị của ông thích ứng với những mối đe dọa đang biến đổi: "Hiện nay số lượng UAV FPV đã tăng lên đáng kể, đặc biệt là các loại được trang bị cáp quang. Điều này đồng nghĩa với việc có nhiều UAV hơn có khả năng tấn công phương tiện hoặc binh sĩ của chúng tôi từ khoảng cách xa hơn." Cách ứng phó của đơn vị ông rất thực tế và nhất quán: tăng cường hành quân bộ và duy trì khoảng cách lớn hơn giữa các binh sĩ, thường là từ 10 đến 20 mét.

Những hệ quả đối với hoạt động tác chiến là rất lớn. Các nhiệm vụ thường bắt đầu từ cách chiến tuyến 50 đến 60 km, nhưng vẫn nằm trong tầm tấn công của Nga. Binh sĩ thực hiện chặng đầu tiên của hành trình này trên xe bọc thép hoặc xe quân sự hạng nhẹ.

Họ hoàn thành quãng đường 25 đến 30 km còn lại bằng cách đi bộ, di chuyển chậm rãi theo các nhóm nhỏ từ 2 đến 4 người trong khi tuân thủ nghiêm ngặt các khoảng cách an toàn. Vào tháng 5 năm nay, ông Oleksiy Vyskub, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Quốc phòng Ukraine, ước tính rằng cái gọi là "vùng tử thần", khu vực mà UAV và rRobot mặt đất đe dọa cả binh sĩ lẫn phương tiện, có thể tăng gấp đôi diện tích vào cuối năm nay. Tỷ lệ đánh trúng hạn chế: Những hạn chế kỹ thuật của máy bay không người lái FPV

Trái với quan niệm phổ biến, máy bay không người lái (UAV) FPV không phải là loại vũ khí có độ chính xác tuyệt đối. Các đội vận hành UAV dày dạn kinh nghiệm cho biết, trong điều kiện tác chiến, chỉ khoảng 43% số phi vụ đạt kết quả đánh trúng mục tiêu; nếu tính cả các trường hợp hủy bỏ đợt phóng, tỷ lệ thành công sẽ giảm xuống còn từ 20% đến 30%. Tình trạng suy giảm tín hiệu khi bay ở tầm thấp, khả năng hoạt động hạn chế trong các điều kiện thời tiết và nhiễu tần số giữa hệ thống của ta và địch là những nguyên nhân chính dẫn đến sự chênh lệch lớn giữa kỳ vọng và thực tế, một thực tế cũng đã được Bundeswehr (Quân đội Đức) xác nhận qua các cuộc thử nghiệm thực địa.

Kể từ khoảng mùa thu năm 2024, cuộc chiến bằng máy bay không người lái đã chứng kiến ​​sự mở rộng quy mô mạnh mẽ: cả hai bên đều ngày càng xử dụng loại khí tài này để thực hiện các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ đối phương.

Cuộc chạy đua vũ trang trong màn đêm: Ngụy trang nhiệt, một lĩnh vực mới

Do việc di chuyển dọc theo chiến tuyến vào ban ngày gần như bất khả thi, cả hai bên tham chiến đều đang ngày càng chuyển các hoạt động của bộ binh sang thời gian ban đêm. Để đối phó, các loại UAV trinh sát và tấn công đã được trang bị cảm biến hồng ngoại độ nhạy cao, có khả năng phát hiện thân nhiệt ngay cả trong địa hình tối tăm. Điều này đã châm ngòi cho một cuộc chạy đua vũ trang về công nghệ trong lĩnh vực ngụy trang nhiệt. Mặc dù các loại chăn cứu cấp bằng vật liệu Mylar tráng kim loại đơn giản có thể chặn bức xạ hồng ngoại, nhưng chúng lại gây tích tụ nhiệt cực lớn khi người lính vận động mạnh. Ngay khi luồng nhiệt bị giữ lại thoát ra ở các mép chăn, vị trí của người lính sẽ lập tức bị lộ.

Hơn nữa, một số loại vật liệu phản xạ nhiệt độ môi trường mạnh đến mức chúng hiện lên như những "điểm bất thường về nhiệt độ thấp" (cold anomalies) rất dễ nhận thấy trên camera ảnh nhiệt, qua đó vô tình làm lộ vị trí của những người lính đang cố gắng ẩn nấp.

Các loại vải chuyên dụng mới, bao gồm cả áo choàng ngụy trang tàng hình của Ukraine được làm từ vật liệu Composite nhiều lớp, có khả năng kiểm soát chính xác sự phát xạ nhiệt đồng thời cho phép hơi ẩm thoát ra ngoài, giúp người mặc không bị phát giác qua dấu hiệu nhiệt ngay cả trong những đợt hành quân dài.

Đồng thời, một hình thức "cơ động chuyên biệt" đã xuất hiện: các đơn vị Nga xử dụng xe địa hình và xe máy do Trung Quốc sản xuất để nhanh chóng vượt qua mạng lưới máy bay không người lái (UAV) theo từng nhóm nhỏ và thâm nhập vào phía sau phòng tuyến Ukraine, bất chấp tỷ lệ thương vong cao do thiếu khả năng chống đạn. Về phía Ukraine, các phương tiện mặt đất không người lái (UGV) ngày càng đảm nhận nhiều nhiệm vụ tiếp tế và di tản thương binh gần tiền tuyến, do những công việc này đã trở nên quá nguy hiểm đối với binh sĩ. Tuy nhiên, một số UGV cũng đang được  khai triển để săn lùng lực lượng xung kích của Nga.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 27-7-2026