VỆ TINH DO THÁM CỦA BA LAN ĐÃ PHÁT GIÁC RA CĂN CỨ TÀU NGẦM BÍ MẬT CỦA NGA

Nguồn tin từ FOCUS Online cho biết:  Ba Lan đang mở rộng năng lực trinh sát quân sự trong không gian. Một vệ tinh Radar thứ tư đã đi vào quỹ đạo, cung cấp những hình ảnh có độ chính xác cao đến mức ngay cả các cảng hạt nhân được canh phòng nghiêm ngặt của Nga cũng hiện rõ từng chi tiết nhỏ nhất. Vệ tinh mới này, do công ty Iceye của Ba Lan và Phần Lan cung cấp, giúp củng cố chùm 3 vệ tinh vốn đã đi vào hoạt động trước đó; hệ thống này được chế tạo nhằm cung cấp cho quân đội khả năng trinh sát suốt ngày đêm, bất kể điều kiện thời tiết hay thời điểm nào trong ngày.

"Thật khó tin": Tàu ngầm hạt nhân hiện rõ tại một vịnh biển bí mật

Một hình ảnh Radar mới đây được cho là đã ghi lại căn cứ hải quân Gadzhiyevo của Nga trên Bán đảo Kola, một tiền đồn hẻo lánh thuộc Hạm đội Phương Bắc, nơi đóng quân của các tàu ngầm hạt nhân chiến lược. Hình ảnh này cho thấy rõ nhiều tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân đang neo đậu bên trong vịnh, cùng với các cơ sở hạ tầng cảng biển đi kèm.

Theo cổng thông tin kỹ nghệ *Spidersweb*, một chuyên gia quân sự Ba Lan đã nhận diện được nhiều loại tàu khác nhau trong bức ảnh, bao gồm các tàu ngầm lớp Delta IV và Akula, và mô tả độ sắc nét của hình ảnh này là "thật khó tin".

Không gian: Một "lĩnh vực xung đột mới"

Gadzhiyevo được coi là hạt nhân trong chiến lược răn đe hạt nhân trên biển của Nga. Từ căn cứ này, các tàu ngầm có thể nhanh chóng tiến gần Biển Barents và tiến vào Bắc Đại Tây Dương, đồng thời tận dụng các vịnh hẹp (fjord) cùng điều kiện thời tiết khắc nghiệt của vùng Bắc Cực để ẩn mình. Những "con mắt Radar" của Ba Lan trong không gian có khả năng xuyên qua các tầng mây và màn đêm của vùng bắc cực, qua đó làm giảm bớt lợi thế chiến thuật về khả năng tàng hình của đối phương.

Ông Rafał Modrzewski, Giám đốc điều hành của Iceye, đã bình luận về bức ảnh này trên X, gọi không gian là một "lĩnh vực xung đột mới". Ông lưu ý rằng các quốc gia khác cũng đang tận dụng những năng lực tương tự. Đồng thời, ông cũng thông báo rằng Iceye, với sự hợp tác của Bộ Quốc phòng, đang tích cực xây dựng các năng lực không gian độc lập cho riêng Ba Lan. Polsaris: Những "con mắt Radar" mới của Ba Lan trong không gian

Chùm vệ tinh quân sự này mang tên Polsaris. Ba vệ tinh đầu tiên trong loạt này đã đi vào quỹ đạo lần lượt vào cuối năm 2025 và tháng 3 năm 2026. Với sự bổ sung của vệ tinh thứ tư, tần suất quay lại giám sát một khu vực cụ thể đã tăng lên đáng kể: cùng một khu vực giờ đây có thể được vệ tinh bay qua và chụp ảnh thường xuyên hơn nhiều, cho phép theo dõi các biến động trên mặt đất gần như theo thời gian thực. Theo đài truyền hình Ba Lan TVP World, Bộ trưởng Quốc phòng Władysław Kosiniak-Kamysz mô tả đây là một "tầm cao mới trong quan sát Trái Đất", nhằm mang lại những lợi ích thiết thực cho các lực lượng tác chiến cũng như toàn bộ bộ máy an ninh của quốc gia này.

Ngoài mục đích trinh sát quân sự, các vệ tinh này của Ba Lan còn có thể được ứng dụng trong lĩnh vực dân sự, theo thông tin từ *Spidersweb*. Chẳng hạn, hình ảnh Radar, với độ chính xác lên tới từng Centimet, chứng tỏ giá trị vô cùng to lớn trong các đợt lũ lụt, khi cần lập bản đồ các khu vực ngập úng vào ban đêm hoặc dưới lớp mây dày đặc.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

WHO TUYÊN BỐ TÌNH TRẠNG KHẨN CẤP Y TẾ QUỐC TẾ - 10 QUỐC GIA NẰM TRONG TÌNH TRẠNG BỊ CẢNH BÁO

Nguồn: who.int, pmc.ncbi.nlm.nih.gov (bk):  Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp y tế quốc tế do dịch Ebola bùng phát tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda, tất cả các nước láng giềng đều đang trong tình trạng nguy hiểm cao.

Frankfurt – Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã chính thức tuyên bố dịch Ebola bùng phát tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là Tình Trạng Khẩn Cấp Y Tế Quốc Tế (PHEIC). Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus đã thông báo điều này vào thứ Bảy 16-5, tại Geneva, theo một tuyên bố từ tổ chức này.

Tâm điểm của dịch bệnh nằm ở tỉnh Ituri, phía đông bắc Congo. Tính đến ngày 16 tháng 5 năm 2026, đã có 8 trường hợp được xác nhận trong phòng thí nghiệm, 246 trường hợp nghi nhiễm và 80 trường hợp tử vong được cho là đã được ghi nhận tại ít nhất 3 khu vực y tế, bao gồm Bunia, Rwampara và Mongbwalu. Tuy nhiên, WHO cảnh báo rằng số người nhiễm bệnh thực tế có thể cao hơn nhiều.

WHO gióng lên hồi chuông cảnh báo: Dịch Ebola bùng phát lớn hơn so với báo cáo – Chủng Bundibugyo lan đến các thủ đô

"Tỷ lệ dương tính cao của các mẫu ban đầu, số ca nghi nhiễm và tử vong ngày càng tăng, và việc xác nhận các trường hợp nhiễm bệnh ở cả Kampala và Kinshasa cho thấy dịch bệnh có thể lớn hơn nhiều so với những gì đã được phát giác và báo cáo cho đến nay," tuyên bố chính thức của WHO cho biết.

Vào ngày 15 và 16 tháng 5, hai trường hợp được xác nhận trong phòng thí nghiệm đã được báo cáo trong vòng 24 giờ tại thủ đô Kampala của Uganda, cả hai người này trước đó đã đi từ Cộng hòa Dân chủ Congo. Một trong số họ đã tử vong. Một trường hợp khác đã được xác nhận tại thủ đô Kinshasa của Uganda, ở một người trở về từ Ituri. Như vậy, sự lây lan quốc tế đã bắt đầu.

Dịch bệnh hiện tại liên quan đến chủng Bundibugyo của virus Ebola – một biến thể hiếm gặp hơn, lần cuối xuất hiện ở Cộng hòa Dân chủ Congo vào năm 2012 (29 người đã tử vong) và ở Uganda vào năm 2007 (37 người tử vong). Đây là đợt bùng phát dịch Ebola thứ 17 tại Cộng hòa Dân chủ Congo kể từ khi Virus này được tìm thấy lần đầu tiên vào năm 1976.

Dịch Ebola: WHO xếp tất cả các nước láng giềng của Congo vào nhóm nguy cơ cao

So với chủng Zaire nguy hiểm, có tỷ lệ tử vong lên đến 90%, biến thể Bundibugyo có tỷ lệ tử vong khoảng 37%, theo Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH). Tuy nhiên, tình hình rất nghiêm trọng: Hiện chưa có Vaccine được phê duyệt cũng như các phương pháp điều trị đặc hiệu nào cho chủng này. Do đó, WHO đã mô tả sự kiện này là "đặc biệt". WHO nêu ra một số yếu tố làm phức tạp nỗ lực ngăn chặn dịch bệnh:

Tỷ lệ di chuyển dân cư cao giữa Cộng hòa Dân chủ Congo, Uganda và Nam Sudan

Ít nhất 4 nhân viên y tế tử vong với các triệu chứng sốt xuất huyết do Virus - một dấu hiệu cho thấy sự lây truyền trong môi trường chăm sóc sức khỏe

Mạng lưới dày đặc các cơ sở chăm sóc sức khỏe không chính thức, khiến việc kiểm soát trở nên khó khăn

WHO xếp tất cả mười quốc gia giáp biên giới với Cộng hòa Dân chủ Congo vào nhóm nguy cơ cao. Các quốc gia này được kêu gọi thực hiện các biện pháp chuẩn bị khẩn cấp, từ việc thiết lập hệ thống cảnh báo sớm đến đào tạo nhân viên y tế. Đồng thời, WHO nhấn mạnh mạnh mẽ rằng việc đóng cửa biên giới và cấm đi lại là phản tác dụng. Những biện pháp như vậy chỉ khuyến khích người dân xử dụng các cửa biên giới không được kiểm soát, làm tăng thêm nguy cơ bùng phát dịch bệnh.

Virus, một dấu hiệu của sự lây truyền trong môi trường chăm sóc sức khỏe, có nguy cơ rất cao... Ebola: WHO tuyên bố Tình trạng Khẩn cấp Y tế Công cộng Quốc tế – nhưng không phải là Đại dịch

WHO làm rõ: Phân loại hiện tại tương ứng với PHEIC,  Tình trạng Khẩn cấp Y tế Công cộng Quốc tế – nhưng không đáp ứng các tiêu chí cho Tình trạng Khẩn cấp Đại dịch theo định nghĩa của Quy định Y tế Quốc tế sửa đổi. Tuy nhiên, Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus tuyên bố sẽ triệu tập một ủy ban khẩn cấp càng sớm càng tốt để đưa ra các khuyến nghị tạm thời tiếp theo.

Trong đợt bùng phát dịch Ebola tồi tệ nhất từ ​​trước đến nay ở Tây Phi năm 2014/2015, hơn 11.000 người đã thiệt mạng, theo một báo cáo. Vào thời điểm đó, cũng có sự do dự ban đầu trong việc tuyên bố mức cảnh báo cao nhất, một sai lầm mà WHO hiện đang cố gắng tránh. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

MỘT SAI LẦM NGHIÊM TRỌNG CỦA CHÍNH PHỦ MỸ! KHIẾN THỊ TRƯỜNG DẦU MỎ CHAO ĐẢO VÌ MỘT BÀI ĐĂNG ĐÁNG XẤU HỔ

Bài viết của tác giả Yasemin Kulen trên Der Westen: Chính phủ Mỹ dưới thời Donald Trump một lần nữa lại trở thành tâm điểm của một cuộc khủng hoảng uy tín nghiêm trọng. Những tuyên bố sai sự thật, những dòng tweet bị xóa và những phát ngôn mâu thuẫn đang định hình hình ảnh chính trường Washington , mà cả thế giới đang dõi theo.

Đối với các chuyên gia, những sự việc như vậy không phải là ngẫu nhiên. Theo các nhà nghiên cứu, thông tin sai lệch đã trở thành một phần không thể thiếu trong giao tiếp chính trị của Trump. Hậu quả rất sâu rộng, đối với thị trường, đối với ngoại giao và đối với niềm tin của công chúng vào các thể chế chính phủ.

Tweet sai sự thật khiến giá dầu lao dốc

Một dòng tweet chứa đầy thông tin sai lệch từ Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright đã khiến giá dầu toàn cầu lao dốc vào thứ Ba (ngày 10 tháng 3). Wright tuyên bố rằng Hải quân Mỹ đã hộ tống thành công một tàu chở dầu qua eo biển Hormuz "để đảm bảo dầu mỏ được vận chuyển đến thị trường thế giới". Trong một video đính kèm, ông giải thích rằng điều này đã xảy ra 36 giờ trước đó. Ngay sau đó, thông điệp này đã biến mất khỏi trang cá nhân Online của ông mà không có lời giải thích nào thêm.

Cũng đáng chú ý: Thủ tướng Merz chế giễu tuyên bố của Trump và cảnh báo về cuộc chiến tranh không hồi kết ở Iran

Kết quả là, giá dầu Brent chuẩn ở Biển Bắc và giá dầu WTI chuẩn của Mỹ tạm thời giảm hơn 15% giá trị. Ngay lập tức, một lời phủ nhận đã được đưa ra: Người phát ngôn Karoline Leavitt đã phải làm rõ rằng Hải quân Mỹ "cho đến nay chưa hộ tống bất kỳ tàu chở dầu hoặc tàu nào khác." Sau lời làm rõ, giá dầu đã phục hồi.

Iran gọi tuyên bố của Mỹ là "hoàn toàn sai sự thật"

Bài đăng trên Twitter cũng đã gây ra phản ứng từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran. Họ mô tả tuyên bố của Ngoại trưởng Mỹ là "hoàn toàn sai sự thật." Theo hãng tin dpa, một người phát ngôn cho biết không có tàu chiến nào của Mỹ "dám tiếp cận Vịnh Oman, Vịnh Ba Tư hoặc Eo biển Hormuz trong suốt cuộc chiến."

Đồng thời, Lực lượng Vệ binh Cách mạng đe dọa sẽ tấn công trực tiếp. Một người phát ngôn tuyên bố: "Chúng tôi khuyên người Mỹ nên nhớ lại vụ cháy tàu chở dầu siêu trọng 'Bridgeton' của Mỹ năm 1987 và các vụ tấn công gần đây vào các tàu chở dầu trước khi đưa ra bất kỳ quyết định nào." Tàu chở dầu siêu trọng ‘Bridgeton’ đã trúng thủy lôi trong cuộc chiến tranh Iran. Mặc dù tàu tiếp tục hành trình và không có thành viên thủy thủ đoàn nào bị thương, sự việc này vẫn được coi là một thắng lợi về mặt tuyên truyền cho Iran.

Ai chịu trách nhiệm? Bà Leavitt từ chối trả lời liệu lỗi này do chính Bộ trưởng Năng lượng hay một nhân viên gây ra. Bà cho biết bà chưa có cơ hội nói chuyện với ông Wright. Theo các báo cáo của truyền thông Mỹ, doanh nhân 61 tuổi này có được vị trí của mình chủ yếu nhờ những khoản đóng góp đáng kể cho ông Trump trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024.

Cuộc chiến tranh Iran của Trump đã khiến chính những người ủng hộ ông quay lưng lại với ông.

Đặc biệt đáng chú ý: Trong các cuộc họp báo tại White House, bà Leavitt không ngừng cáo buộc các hãng truyền thông như CNN và New York Times lan truyền những thông tin được cho là "tin giả". Người phụ nữ 28 tuổi này thường xuyên công kích cá nhân các nhà báo giàu kinh nghiệm. Trong khi đó, các báo cáo sai sự thật liên tục xuất hiện từ White House. 

Tin giả như một chiến lược của chính phủ Trump

Đối với Damir Skenderovic, Giáo sư Lịch sử Đương đại tại Đại học Fribourg, tin giả đã trở thành một "mô hình truyền thông thường trực" của tổng thống Mỹ Donald Trump. "Đây là một chiến lược gần như được kết hợp vào các chính sách của ông ấy," ông nói trên chương trình trò chuyện "Club" của đài SRF. Các chiến dịch thông tin sai lệch do nhà nước tài trợ không phải là điều mới mẻ. Trong thế giới bão hòa truyền thông ngày nay, nhận thức của người dân đã khác, theo nhận định của chuyên gia này.

Benno Zogg, Trưởng phòng Chiến lược tại Ban Thư ký Nhà nước về Chính sách An ninh (SEPOS), xem những tuyên bố không chính xác của chính quyền là một mối đe dọa đối với xã hội. Ông lập luận rằng chính quyền đang ngăn chặn các thủ tục pháp lý, điều này gây bất ổn cho người dân và làm xói mòn lòng tin vào nhà nước. "Và rồi người dân không còn tin tưởng ai nữa," Zogg nói.

Vì sao tin giả lại bám chặt trong tâm trí bạn?

Sarah Pohl, người đứng đầu Trung tâm Tư vấn về các Vấn đề Thế giới quan ở Baden-Württemberg, giải thích hiện tượng tâm lý này: "Càng lặp lại tin giả nhiều lần, nó càng ăn sâu và bám chặt trong tâm trí chúng ta." Cảm xúc đóng vai trò quan trọng: "Khi tin giả tác động đến cảm xúc, nó càng trở nên ăn sâu hơn."

Cũng đáng quan tâm: Một số lượng đáng kinh ngạc công dân Mỹ tin vào sự kết thúc sắp xảy ra của nhân loại – "Niềm tin lan rộng"

Nhiều người tin vào tin giả thường có xu hướng cắt đứt liên lạc với những người có quan điểm khác biệt, tự nhốt mình trong chính "bong bóng lọc thông tin" của riêng họ. "Điều này tạo ra một 'buồng vọng' (echo chamber) liên tục tự củng cố chính nó, liên miên lặp đi lặp lại những tin giả," Pohl nhận định. Hiện tượng này tác động nặng nề hơn cả đến những cá nhân thiếu kỹ năng kiểm chứng thông tin, chẳng hạn như người cao tuổi.

Pohl cũng coi đây là một mối đe dọa đối với nền dân chủ: "Các cấu trúc dân chủ bị xói mòn khi những thuyết âm mưu được lan truyền từ trên xuống dưới." Hơn nữa, ông lưu ý rằng điều này còn đóng vai trò như một sự đánh lạc hướng khỏi những khó khăn chính trị nội bộ.

Áp lực Chính trị từ trong nội bộ Gia tăng

Ông Trump đang phải đối mặt với áp lực chính trị nội bộ đáng kể do giá nhiên liệu leo ​​thang. Ông đã nhiều lần hứa hẹn với cử tri rằng giá cả tiêu dùng sẽ giảm mạnh. Đảng Cộng hòa của ông đang ngày càng trở nên lo lắng trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Quốc hội đầy quan trọng vào tháng 11 tới; các cuộc bầu cử sơ bộ hiện đã và đang diễn ra tại một số bang.

Trump Nổi giận trước tiết lộ gây bẽ mặt về cuộc chiến Iran: "Đây Gần như là TỘI PHẢN QUỐC"

Vào thứ Hai, lần đầu tiên ông Trump đã mở ra triển vọng về một sự chấm dứt nhanh chóng đối với cuộc xung đột với Iran. Phản ứng lại thông tin này, giá dầu thế giới, vốn đã tăng vọt trước đó, đã sụt giảm đáng kể trên các thị trường quốc tế. Tuy nhiên, ngay sau đó, Hoa Kỳ lại công bố kế hoạch thực hiện thêm các cuộc tấn công mới. Chính quyền này tiếp tục liên tục đưa ra những tuyên bố mâu thuẫn với chính mình. Cả Israel và Iran cũng đều bác bỏ những tuyên bố của ông Trump về việc cuộc xung đột sắp sửa kết thúc. Câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ: Thị trường, cũng như các đồng minh, sẽ còn chịu đựng kiểu truyền thông hỗn loạn này thêm bao lâu nữa?

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

GIÁ DẦU TĂNG SAU VỤ TẤN CÔNG NHÀ MÁY ĐIỆN HẠT NHÂN Ở UAE

Nguồn tin từ Manager Magazin cho biết:   Mặc dù vụ tấn công bằng máy bay không người lái vào một cơ sở hạt nhân tại UAE vào cuối tuần qua không gây ra thiệt hại nghiêm trọng nào, nhưng thị trường giá cả dầu phản ứng đầy lo ngại. Hoạt động vận chuyển qua Eo biển Hormuz vẫn diễn ra hết sức cầm chừng, và Tổng thống Mỹ một lần nữa đe dọa sẽ hủy diệt Iran.

Ngay cả trong những ngày cuối tuần, tình hình xung đột đang bế tắc tại Trung Đông cũng hầu như không có biến động nào đáng kể. Thay vì đưa ra những phương thức tiếp xúc mới cho các cuộc đàm phán, những lời đe dọa mới nhắm vào Teheran lại xuất hiện từ phía Washington. Một báo cáo đến từ chính khu vực khủng hoảng này đã thu hút sự chú ý đặc biệt: vụ tấn công vào một nhà máy điện hạt nhân tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE).

Ngay sau sự việc này, giá dầu đã tăng vọt vào ngày thứ Hai 18-5. Giá dầu thô Brent, loại dầu chuẩn của Biển Bắc (Nordsee) , đã tăng 1,9% lên mức 111,35 USD/thùng. Giá dầu thô Mỹ (WTI) cũng tăng 2,2%, giao dịch ở mức 107,74 USD/thùng. Trước đó, chính quyền UAE đã thông báo rằng họ đang điều tra nguồn gốc của vụ tấn công vào nhà máy điện hạt nhân Barakah, đồng thời bảo lưu quyền đáp trả đối với những "cuộc tấn công khủng bố" như vậy.

Theo các cơ quan chức năng tại Tiểu vương quốc Abu Dhabi, vụ tấn công đã khiến một máy phát điện nằm bên ngoài vành đai an ninh của nhà máy hạt nhân, thuộc khu vực Dhafra, bốc cháy. Tuy nhiên, theo Cơ quan Liên bang về Quy định Hạt nhân (FANR), đám cháy này không gây ảnh hưởng đến sự an toàn của cơ sở Barakah, và cả 4 ổ máy phản ứng tại đây vẫn đang hoạt động bình thường. Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) đã bày tỏ sự lo ngại, và Tổng Giám đốc cơ quan này, ông Rafael Grossi (65 tuổi), đã lên án vụ tấn công nói trên.

Sự việc này càng làm gia tăng những lo ngại về nguy cơ leo thang căng thẳng tại khu vực Trung Đông. Những nỗ lực nhằm chấm dứt cuộc xung đột giữa Iran với liên minh Mỹ-Israel gần đây đã rơi vào bế tắc. Trong tuần trước, giá dầu đã tăng hơn 7%, trong khi hy vọng về việc đạt được một thỏa thuận hòa bình lại ngày càng trở nên mong manh.

Máy bay không người lái xâm nhập không phận Ả Rập Saudi

Một báo cáo đến từ Ả Rập Saudi cũng góp phần làm rõ thêm bối cảnh căng thẳng này. Tại đây, 3 chiếc máy bay không người lái bay xâm nhập từ không phận Iraq đã bị lực lượng phòng không phát giác và tiêu diệt. Ông Turki al-Maliki, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Ả Rập Saudi, cho biết vào ngày Chủ nhật 17-5, các máy bay không người lái này đã bay vào không phận nước này vào sáng cùng ngày. Ông Maliki nói thêm rằng Ả Rập Saudi bảo lưu "quyền đáp trả vào thời điểm và địa điểm thích hợp". Chính phủ sẽ thực hiện "mọi biện pháp cần thiết" để đáp trả các âm mưu tấn công nhằm vào chủ quyền và an ninh của Vương quốc này.

Giữa bối cảnh xung đột với Iran, các nhóm thân Iran tại Iraq và lực lượng dân quân Huthi, vốn liên minh với Teheran, tại Yemen đã thực hiện nhiều cuộc tấn công trên khắp khu vực.

Ông Trump đe dọa: "Đồng hồ đang đếm ngược đối với Iran"

Sau những diễn biến này, Tổng thống Mỹ Donald Trump (79 tuổi) đã đe dọa sẽ nối lại cuộc chiến chống lại Iran. "Đồng hồ đang đếm ngược đối với Iran, và họ tốt hơn hết là phải hành động NHANH CHÓNG, nếu không sẽ chẳng còn lại gì của họ cả," ông viết trên nền tảng Truth Social. "THỜI GIAN ĐANG CẠN DẦN!" Đồng minh của Mỹ là Israel cũng đang chuẩn bị cho khả năng nối lại các cuộc tấn công phối hợp nhằm vào Iran. Theo hãng tin Tasnim, một người phát ngôn quân đội Iran đã cảnh báo rằng bất kỳ hành động "dại dột" mới nào từ phía Mỹ cũng sẽ dẫn đến "những đòn đáp trả tàn khốc và dữ dội hơn nhiều".

Hãng thông tin tin tức Mỹ "Axios" đã trích lời ông Trump, sau một cuộc phỏng vấn qua điện thoại, cho biết Iran sẽ bị tấn công "mạnh tay hơn nhiều" so với trước đây nếu giới lãnh đạo nước này không đưa ra được một đề xuất tốt hơn trong nỗ lực chấm dứt xung đột. "Chúng tôi muốn đạt được một thỏa thuận. Họ vẫn chưa đạt đến vị thế mà chúng tôi mong muốn. Họ buộc phải đạt đến vị thế đó; nếu không, họ sẽ bị tấn công dữ dội, và họ chắc chắn không muốn điều đó xảy ra," Tổng thống Mỹ được cho là đã nhấn mạnh như vậy.

Quân đội Israel nã pháo vào Libanon

Bất chấp lệnh ngừng bắn vốn rất mong manh, Israel vẫn tiếp tục đồng thời tấn công các mục tiêu ở miền nam Libanon và thường xuyên phát đi các cảnh báo di tản đối với cộng đồng dân cư địa phương. Chẳng hạn, theo các nguồn tin từ Libanon, 7 người đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Israel vào ngày Chủ nhật, trong đó có một chỉ huy của tổ chức Palestine mang tên "Thánh chiến Hồi giáo" (Islamic Jihad).

Hãng thông tấn nhà nước Libanon NNA sau đó đưa tin rằng một cuộc tấn công bằng hỏa tiễn của Israel đã đánh trúng một căn hộ ở vùng ngoại ô thành phố Baalbek, miền đông Libanon. Cuộc tấn công này được cho là đã khiến một chỉ huy của tổ chức "Thánh chiến Hồi giáo" là Wael Abdel Halim cùng cô con gái 17 tuổi của ông thiệt mạng. Báo cáo cũng cho biết các nhân viên cứu cấp đang tìm kiếm những người sống sót trong đống đổ nát. Những chi tiết này hiện chưa thể được kiểm chứng vì cách độc lập.

Việc đi qua Eo biển Hormuz vẫn là trường hợp ngoại lệ

Việc đi qua Eo biển Hormuz chiến lược hiện vẫn được xem là trường hợp ngoại lệ. Siêu tàu chở dầu "Agios Fanourios I" vừa trải qua một hải trình đầy biến động. Sau năm ngày bị Hải quân Hoa Kỳ tạm giữ tại Vịnh Oman, con tàu treo cờ Malta này hiện đang tiếp tục hành trình hướng về Việt Nam. Tàu "Agios Fanourios I" đang vận chuyển dầu thô của Iraq.

Con tàu chở dầu này đã rời Eo biển Hormuz vào ngày 10 tháng 5, trước khi quay đầu tại Vịnh Oman vào ngày 11 tháng 5 và nối lại hải trình vào ngày 16 tháng 5. Tuần trước, Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ thông báo rằng con tàu đã bị chuyển hướng như một phần trong nỗ lực thực thi lệnh phong tỏa đối với Iran.

Trên phương diện chính trị, cuộc họp của các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương nhóm G7 diễn ra tại Paris vào thứ Hai sẽ tập trung thảo luận về những hệ quả kinh tế của cuộc chiến cũng như lệnh phong tỏa Eo biển Hormuz. Phát biểu trước thềm cuộc họp, Bộ trưởng Tài chính Liên bang Lars Klingbeil (48 tuổi) đã mô tả tình hình hiện tại là một "mối đe dọa nghiêm trọng đối với nền kinh tế toàn cầu", đồng thời tuyên bố: "Cuộc chiến này đang gây ra những thiệt hại to lớn đối với sự phát triển kinh tế."

Vị Bộ trưởng người Đức khẳng định rằng cần phải nỗ lực hết sức để "chấm dứt vĩnh viễn" cuộc chiến, ổn định tình hình khu vực và đảm bảo quyền tự do hàng hải. "Về vấn đề này, con đường của chúng tôi, những người Âu châu, vẫn luôn rõ ràng: Chúng tôi ưu tiên hợp tác hơn là đối đầu," chính trị gia thuộc đảng SPD này khẳng định.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

TRUMP ĐANG CHỊU ÁP LỰC NẶNG NỀ VỀ GIÁ XĂNG ĐANG TĂNG CAO: LIỆU ÔNG CÓ ÁP DỤNG CÁCH LÀM CỦA BIDEN ?

Trump cân nhắc tạm hoãn thuế xăng dầu theo mô hình trước đây của Biden.  Chính quyền Trump đang cân nhắc việc tạm ngưng thuế xăng dầu liên bang nhằm xoa dịu sự bất mãn của cử tri trước tình trạng giá nhiên liệu tại các trạm xăng ngày càng leo thang. Khi Joe Biden đề xuất biện pháp tương tự vào năm 2022, cả hai đảng Cộng hòa và Dân chủ đều kịch liệt phản đối ý tưởng này.

Donald Trump có lẽ sẽ chẳng mấy mặn mà trong việc thừa nhận điều đó. Tuy nhiên, ông lại đang rơi vào chính xác tình thế bấp bênh mà người tiền nhiệm thuộc đảng Dân chủ của mình , ông Joe Biden, từng phải đối mặt trước đây. Đối với Tổng thống, giá xăng dầu tại Hoa Kỳ đã trở thành một gánh nặng chính trị to lớn.

Giờ đây, Trump có thể đang chuẩn bị xử dụng một trong những công cụ cuối cùng còn lại trong tay mình: tạm thời ngưng thu thuế liên bang đối với xăng dầu. "Đó chỉ là một tỷ lệ nhỏ, nhưng dù sao thì vẫn là tiền," Tổng thống phát biểu vào hôm thứ Hai tại Phòng Bầu dục.

"Ngay khi vấn đề liên quan đến Iran này kết thúc, các bạn sẽ thấy giá xăng và dầu sụt giảm mạnh," Donald Trump nói thêm.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

 CUỘC CHIẾN QUYỀN LỰC TẠI LONDON: THỦ TƯỚNG ANH STARMER KIÊN QUYẾT KHÔNG TỪ CHỨC SAU KHI THẤT BẠI BẦU CỬ 

Nguồn tin từ (dpa/ed.): Keir Starmer, Thủ tướng Anh, hoàn toàn không có ý định, dù chỉ là trong những giấc mơ xa vời nhất, về việc rút lui theo lộ trình. Phó Thủ tướng của ông, ông David Lammy, hiện đã tuyên bố điều này một cách dứt khoát. Một ngày cụ thể cho sự ra đi của ông? "Không hề có," vị Phó Thủ tướng này trả lời kênh Sky News. Ông Lammy mô tả cấp trên của mình là "người kiên cường nhất" mà ông từng biết. Vào Chủ nhật 17-5, hai người được cho là đã trao đổi với nhau hai lần, ngay cả khi Thủ tướng đang phải hứng chịu những đợt công kích chính trị dữ dội.

"Ông ấy đã nói rõ một cách dứt khoát rằng ông sẽ tiếp tục công việc, để phục vụ người dân Anh," Bộ trưởng Tư pháp dẫn lời Thủ tướng. Tuy nhiên, ông Lammy cũng đưa ra một lời cảnh báo nghiêm khắc đối với chính đảng của mình: những cuộc đấu đá nội bộ trong Đảng Lao động cầm quyền có thể dẫn đến một kết cục tồi tệ. Nếu tình trạng lục đục này tiếp diễn trong nhiều tuần, đảng này sẽ phải đối mặt với nguy cơ thất bại thảm hại dưới tay cử tri trong cuộc bầu cử quốc hội sắp tới. Ông Lammy nhấn mạnh: "Tôi đã nói điều này với tất cả các đồng nghiệp của mình, và tôi không thể nhấn mạnh điều đó đủ mức cần thiết."

Nổi dậy ngay trong hàng ngũ: Một Bộ trưởng công kích ông Starmer

Áp lực đè nặng lên ông Starmer là vô cùng to lớn. Nguyên nhân chính là những kết quả thảm họa mà Đảng Lao động của ông phải gánh chịu trong các cuộc bầu cử địa phương và khu vực vừa qua. Trong những ngày gần đây, một số nghị sĩ đã lên tiếng đòi hỏi ông phải từ chức một cách gay gắt.

Tình hình leo thang đến cao điểm khi ngay cả Bộ trưởng Y tế Wes Streeting cũng tuyên bố từ bỏ chức vụ. Ông này thậm chí còn tuyên bố sẽ trực tiếp thách thức ông Starmer trong cuộc đua giành quyền lãnh đạo đảng, một lời tuyên chiến công khai xuất phát ngay từ chính nội bộ thân cận của Thủ tướng.

Và một cái tên khác đang được nhắc đến như một ứng cử viên tiềm năng cho vị trí kế nhiệm: ông Andy Burnham, Thị trưởng thành phố Manchester. Tuy nhiên, có một trở ngại: trước tiên ông sẽ phải giành được một ghế trong Quốc hội ngay trong vài tuần tới. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026 

 IRRAN LÊN KẾ HOẠCH THU PHÍ VỚI TÀU THUYỀN ĐI QUA EO BIỂN HORMUZ

Iran đã chuyển từ chiến thuật "quấy rối" sang "kiểm soát" chính thức, kế hoạch của Iran nhằm thu phí đối với các tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz dường như là bước đi tiếp theo trong một chiến lược đã được  khai triển suốt nhiều tuần qua. Hãng tin Reuters đưa tin vào ngày 5 tháng 5 rằng Teheran đã thiết lập một cơ chế mới để điều hành lưu thông hàng hải, theo đó yêu cầu các tàu thương mại phải phối hợp lộ trình di chuyển với các cơ quan quân sự của Iran.

Động thái này mang ý nghĩa quan trọng, bởi nó cho thấy Iran không còn chỉ coi eo biển này đơn thuần là nơi để đưa ra các lời đe dọa hay một địa điểm có nguy cơ bị phong tỏa. Thay vào đó, nước này đang nỗ lực biến eo biển thành một hành lang được kiểm soát chặt chẽ, một hành lang vận hành theo các quy tắc do chính Iran thiết lập và thực thi, ngay cả trong bối cảnh xung đột. Kết luận này được rút ra từ các báo cáo của Reuters về cơ chế quá cảnh nói trên cùng các yêu cầu về sự phối hợp quân sự.

Việc thu phí sẽ biến quyền xử dụng hàng hải thành công cụ gây áp lực

Yếu tố mới xuất hiện trong vấn đề này chính là khía cạnh tài chính. Các báo cáo gần đây, dẫn lời nghị sĩ Iran Ebrahim Azizi, cho biết Teheran đang chuẩn bị quy định một lộ trình cụ thể và dự định thu phí đối với các thương vụ chuyên biệt liên quan đến việc đi qua Eo biển Hormuz. Trước đó vào đầu tháng này, Reuters cũng đã đưa tin rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm áp đặt lệ phí qua lại tại eo biển này đều đã trở thành một phần của cuộc tranh chấp quốc tế ngày càng leo thang, bao gồm cả một dự thảo nghị quyết của Liên Hợp Quốc (được Mỹ và Bahrain ủng hộ), kêu gọi Iran chấm dứt việc đòi thu phí hàng hải trong khu vực.

Điều này ngụ ý rằng cơ chế thu phí nói trên sẽ không chỉ mang tính chất hành chính đơn thuần. Nó sẽ trao cho Teheran quyềncos khả năng biến sự kiểm soát của mình đối với lưu thông hàng hải thành một đòn bẩy chính trị và kinh tế trực tiếp, vào thời điểm mà quyền lưu thông hàng hải tự do vốn đã phải chịu áp lực nặng nề. Kết luận này được đưa ra dựa trên các thông tin về cơ chế thu phí cũng như cuộc tranh chấp tại Liên Hợp Quốc liên quan đến vấn đề lệ phí này.

Hệ thống này nhiều khả năng sẽ mang tính chọn lọc

Mô hình đang dần hình thành này dường như không mang tính trung lập. Reuters đưa tin vào ngày 14 tháng 5 rằng Iran đã cho phép một số tàu thuyền nhất định của Trung Quốc đi qua Eo biển Hormuz theo một thỏa thuận tuân thủ các quy trình quản lý của phía Iran. Trước đó, các quan chức chính phủ Trung Quốc đã gửi yêu cầu hỗ trợ, và kết quả là ít nhất một siêu tàu chở dầu của Trung Quốc đã có thể đi qua eo biển này sau khi bị mắc kẹt tại đó suốt hơn hai tháng.

Điều này cho thấy rằng một hệ thống quá cảnh dựa trên việc thu phí có thể sẽ vận hành trong một khuôn khổ rộng lớn hơn, mang tính chất phân loại và chọn lọc đối tượng được phép tiếp cận. Một số tàu thuyền có thể được cấp phép đi vào theo các điều kiện do Iran đặt ra, trong khi những tàu khác, đặc biệt là những tàu có liên hệ với các nỗ lực bảo vệ do Hoa Kỳ dẫn đầu, có thể vẫn bị cấm hoặc phải đối mặt với rủi ro gia tăng. Kết luận này dựa trên các báo cáo của Reuters về việc cấp quyền lưu thông cho các tàu Trung Quốc, cũng như những thông tin về việc loại trừ các tàu có liên quan đến "Dự án Tự do" (Project Freedom).

Washington đã cảnh báo các Công ty Vận tải Biển không được chi trả

Hoa Kỳ đã tìm cách gia tăng chi phí tuân thủ đối với các bên liên quan. Reuters đưa tin vào ngày 1 tháng 5 rằng Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã cảnh báo các công ty vận tải biển không được chi trả bất kỳ khoản phí quá cảnh nào cho Iran để đi qua eo biển Hormuz, kể cả thông qua các hình thức thanh toán gián tiếp hay các kênh từ thiện, bởi việc làm này có thể dẫn đến các lệnh trừng phạt trả đũa. Reuters cũng cho biết thêm rằng một số tàu đã đi qua eo biển này mà không phải trả phí, minh chứng cho thấy hệ thống quy định tại đây vẫn còn đầy rẫy sự tranh chấp và thiếu nhất quán.

Điều này tạo ra một tình thế tiến thoái lưỡng nan mới đối với các đơn vị vận hành thương mại. Nếu Iran yêu cầu thanh toán trong khi Hoa Kỳ đe dọa áp đặt trừng phạt, các công ty vận tải biển có thể sẽ rơi vào thế kẹt giữa hai hệ thống pháp lý và chiến lược đối lập nhau. Kết luận này được rút ra dựa trên các báo cáo của Reuters.

Những diễn biến Tiếp theo

Câu hỏi then chốt đặt ra là liệu mô hình thu phí do Iran đề xuất sẽ trở thành một "trạng thái bình thường mới" mang tính lâu dài, hay sẽ châm ngòi cho một làn sóng phản kháng mạnh mẽ hơn từ cộng đồng quốc tế. Các báo cáo của Reuters cho thấy eo biển Hormuz đang dần chuyển dịch khỏi mô hình tự do hàng hải để bước sang một cơ chế quá cảnh chịu sự chi phối bởi các điều kiện chính trị. Nếu các khoản phí này chính thức được áp dụng, sự chuyển dịch này sẽ trở nên khó có thể bị xem nhẹ như một biện pháp ứng biến tạm thời trong thời chiến.

Hiện tại, nhận định rõ ràng nhất là Iran đang nỗ lực vượt ra khỏi phạm vi gây gián đoạn đơn thuần để chuyển sang thiết lập một cơ chế kiểm soát có cấu trúc chặt chẽ. Việc thu phí quá cảnh tàu thuyền không chỉ làm thay đổi các yếu tố kinh tế tại eo biển Hormuz, mà còn đóng vai trò là nền tảng cho nỗ lực của Teheran nhằm định hình lại phương thức vận hành của một trong những tuyến đường thủy huyết mạch nhất thế giới trong bối cảnh chiến tranh.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-5-2026