THỦ TƯỚNG PHÁP MÔ TẢ MỨC ĐỘ BẠO LỰC KINH HOÀNG CỦA NHỮNG NGƯỜI BIỂU TÌNH - TẠI LIMOGES TÒA THỊ CHÍNH BỊ THIÊU RUI

Nguồn tin của n-tv, ngày 18-10:  Với 150 cảnh sát bị thương, một số lượng không xác định người biểu tình bị thương, 1.200 vụ bắt giữ và thiệt hại tài sản lên tới hàng triệu: một làn sóng phá hoại điên cuồng đã bùng phát tại nhiều thành phố trong ngày biểu tình trên toàn quốc ở Pháp. Các chính trị gia nước này đã bày tỏ sự bàng hoàng trước những gì diễn ra.

Nước Pháp đang rơi vào trạng thái sốc sau các cuộc bất ổn quy mô lớn trong ngày biểu tình toàn quốc. Thủ tướng Sébastien Lecornu lên án "mức độ bạo lực kinh hoàng", cho biết 150 cảnh sát đã bị thương và khoảng 1.200 người đã bị bắt giữ. Hàng trăm nghìn người đã tham gia các cuộc biểu tình nhằm phản đối chi phí sinh hoạt đắt đỏ, sự suy giảm của các dịch vụ công và những thất bại mang tính hệ thống trong ngành giáo dục. Theo Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nuñez, có 550.000 người tham gia trên toàn quốc, trong đó có 110.000 người tại Paris; trong khi đó, công đoàn CGT ước tính con số này lên tới 800.000 người. Mặc dù phần lớn người dân biểu tình trong hòa bình, một số nhóm đã phá hoại các tòa nhà công cộng, cướp phá cửa hàng và tấn công cảnh sát.

Tại thành phố Limoges, những kẻ bạo loạn đã phóng hỏa tòa thị chính – một công trình di sản lịch sử. Tòa nhà hơn 140 năm tuổi này đã bị ngọn lửa thiêu rụi gần như hoàn toàn. "Không từ ngữ nào có thể diễn tả sự lên án đối với những gì đã xảy ra,  điều này thực sự tàn độc. Đất nước đang rơi vào cảnh hỗn loạn", Guillaume Guérin, thị trưởng thành phố nằm ở miền trung nước Pháp, phát biểu trên đài truyền hình LCI. Ông đưa ra tuyên bố này khi đang đứng cùng các quan chức dân cử, một vài người trong số họ đã rơi nước mắt. "Họ đã phá hủy một tòa nhà vốn rất thân thuộc với người dân Limoges, nhưng họ không thể phá hủy chính các dịch vụ công", ông khẳng định. Thủ tướng Pháp đổ lỗi cho các phần tử cực tả.

Thủ tướng Lecornu cho biết, trong suốt cả ngày, cảnh sát đã phải đối mặt với "một nhóm phần tử cực tả đặc biệt bạo lực",  một "tổ chức kín kẽ, được sắp xếp chặt chẽ, có chủ đích tấn công vào tài sản, cá nhân và các thể chế của nền Cộng hòa". Ông mô tả đây là "một thủ đoạn chính trị dung túng cho bạo lực", đồng thời nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ không để bị đe dọa bởi điều này."

Bộ trưởng Nội vụ Gérald Darmanin, trong phát biểu vào tối muộn, đã đề cập đến "những cuộc bạo loạn với quy mô chưa từng có, hiện vẫn đang tiếp diễn". Ông cho biết mình đã "một lần nữa chỉ đạo các công tố viên và tổng công tố phải đảm bảo một phản ứng pháp lý cực kỳ cứng rắn , tương xứng với mức độ bạo lực đang gây tổn hại cho đất nước chúng ta".

Tổng thống Emmanuel Macron cảnh báo những kẻ chịu trách nhiệm rằng họ sẽ phải đối mặt với hậu quả. "Không có chỗ cho bạo lực trong nền Cộng hòa của chúng ta," ông tuyên bố vào tối hôm đó. "Những kẻ đã phá hoại, tấn công các cơ quan chính quyền và cơ sở kinh doanh, thậm chí cướp phá các tòa thị chính, sẽ bị truy tố và trừng trị."

Trước đó trong ngày, lực lượng an ninh tại Paris, Lyon, Strasbourg và các thành phố lớn khác đã sử dụng hơi cay và dùi cui để trấn áp người biểu tình; vòi rồng cũng được huy động. Theo Bộ Nội vụ, tại Marseille, những người biểu tình đã cố gắng đột nhập vào một đồn cảnh sát, tiến vào tòa thị chính và vẽ bậy khắp nơi. Nhiều cửa hàng đã bị cướp phá. Tại Lyon, một đám đông đã phóng hỏa văn phòng du lịch của thành phố và ngăn cản lực lượng cứu hỏa can thiệp. Ở Avignon, những kẻ bạo loạn đã tràn vào sân của cơ quan hành chính tỉnh (prefecture), trong khi tại Grenoble, tòa thị chính cũng bị hư hại. Phó Thị trưởng Paris, ông Emmanuel Grégoire, mô tả nhiều con phố rơi vào tình trạng bị tàn phá hoàn toàn. Ông chia sẻ với đài truyền hình BFMTV: "Tôi đã chứng kiến ​​những cảnh tượng khiến tôi vô cùng phẫn nộ: những kẻ bạo loạn phóng hỏa các cửa hàng nằm ngay dưới chân các tòa nhà dân cư."

Nhiều người biểu tình cũng bị thương tại nhiều thành phố, dù con số chính xác vẫn chưa được xác định. Theo tờ *Le Figaro*, tại Saint-Étienne, một thanh niên 17 tuổi được cho là đã bị mất bàn tay do một quả lựu đạn từ phía cảnh sát. Tờ *L'Est Républicain* đưa tin, tại thành phố Nancy ở miền đông nước Pháp, ba người đã bị thương bởi lựu đạn gây choáng do lực lượng an ninh sử dụng. Theo tờ *Le Monde*, có 10 người bị thương tại Nice và 8 người tại Bordeaux.

Khởi nguồn từ các cuộc biểu tình của học sinh, sinh viên

Tình trạng bất ổn này bắt nguồn từ các cuộc biểu tình của học sinh, sinh viên diễn ra vào tháng trước tại các vùng ngoại ô Paris. Ban đầu, sự phẫn nộ tại đây nhắm vào tình trạng thiếu giáo viên và cơ sở vật chất trường học xuống cấp, nhưng sau đó đã lan rộng thành một phong trào lớn hơn, tập trung vào vấn đề bất bình đẳng và yêu cầu mức sống cao hơn. "Chúng tôi đấu tranh vì chi phí sinh hoạt quá đắt đỏ, và vì giá xăng dầu quá cao", Lola, một người biểu tình 19 tuổi tại Paris, cho biết. Nhiều người biểu tình mang theo các biểu ngữ phản đối cảnh sát, tổng thống và giới nhà giàu. Các cuộc biểu tình này gợi nhớ đến phong trào "Áo khoác vàng" từng diễn ra trong nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Macron.

Pháp sẽ bầu chọn tổng thống mới vào năm tới. Tổng thống đương nhiệm Emmanuel Macron không đủ điều kiện để tái tranh cử. Lần đầu tiên sau một thời gian dài, các cuộc thăm dò cho thấy ứng cử viên theo đường lối dân tộc chủ nghĩa cánh hữu, bà Marine Le Pen, đang dẫn đầu vòng một của cuộc bầu cử tổng thống với tỷ lệ ủng hộ khoảng 34%. Trước đó, một số cuộc thăm dò từng xếp ứng cử viên cánh tả Jean-Luc Mélenchon ở vị trí thứ hai, nhưng các khảo sát gần đây cho thấy ông đã bị ứng cử viên trung hữu Édouard Philippe vượt lên.

Vào thứ Bảy 17-10, các cuộc biểu tình cũng diễn ra tại một số quốc gia Âu châu khác. Tại Bỉ, Bồ Đào Nha và Ý, người dân đã xuống đường phản đối tình trạng chi phí sinh hoạt ngày càng tăng. Công đoàn cảnh sát Pháp UNSA cảnh báo rằng các lực lượng an ninh đang bị đẩy đến giới hạn chịu đựng. Công đoàn này tuyên bố: "Trên khắp cả nước, các đồng nghiệp của chúng tôi đang bị biến thành vật tế thần. Tình hình đã căng thẳng đến mức sắp không thể chịu đựng thêm được nữa". Các chiến thuật của cảnh sát gần đây cũng vấp phải sự chỉ trích sau khi một số người biểu tình bị thương.

(Có sự hỗ trợ của AI)

Vũ THái An, người lính VNCH, ngày 19-10-2026