MỸ SẮP THÔNG QUA KẾ KOẠCH CÓ THỂ GÂY TỔN HẠI NGHIÊM TRỌNG CHO NATO

Theo một báo cáo của tờ *The New York Times*, Washington đang cân nhắc cắt giảm một số lượng đáng kể máy bay, khí tài hải quân và năng lực hỗ trợ hiện được trang bị cho các cơ sở phòng thủ Au châu của liên minh này.

Nếu được thục thi, những thay đổi này có thể làm suy yếu khả năng của NATO trong việc thực hiện các nhiệm vụ giám sát, phối hợp các chiến dịch quy mô lớn và tiến hành các cuộc tấn công tầm xa khi xảy ra khủng hoảng nghiêm trọng.

*Có thể cắt giảm chiến đấuco và phi trơ hỗ trợ*

Reuters cho biết rằng, các biện pháp được đền nghị bao gồm việc giảm số lượng chiến đấu cơ của Mỹ dành cho các nhiệm vụ của NATO.

Các kế hoạch hiện tại dự kiến ​​giảm số lượng máy bay chiến đấu F-16 và F-15E sẵn sàng cho các hoạt động tại Âu châu từ khoảng 150 chiếc xuống còn khoảng 100 chiếc.

Việc cắt giảm thêm có thể ảnh hưởng đến năng lực trinh sát; số lượng máy bay giám sát hàng hải được phân bổ cho các hoạt động của liên minh có thể giảm từ 26 xuống còn 15 chiếc.

Đáng chú ý nhất, có thông tin cho rằng Mỹ đang cân nhắc rút toàn bộ 8 phi cơ tiếp nhiên liệu trên không hiện được chỉ định cho các nhiệm vụ tại Âu châu, một động thái có thể hạn chế tầm hoạt động của phi cơ các nước đồng minh trong các đợt khai triển dài ngày.

*Khí tài hải quân cũng đang được xem xét lại*

Báo cáo cho biết Washington cũng đang cân nhắc việc tái triển khai một tàu ngầm mang hỏa tiễn và một Hàng Không Mẫu Hạm hiện nằm trong kế hoạch phòng thủ Âu châu. Một số tàu chiến và phi cơ hộ tống thường hoạt động cùng nhóm tác chiến Hàng Không Mẫu Hạm này cũng có thể được điều chuyển sang khu vực khác.

Một đề nghị khác đang được xem xét liên quan đến việc chuyển một phi đội oanh tạc cơ, vốn được dành cho nhiệm vụ phòng thủ Âu châu, sang một khu vực khác.

Một phần của quá trình điều chỉnh chiến lược rộng lớn hơn

Mặc dù cả NATO và Bộ Quốc phòng Mỹ đều chưa đưa ra bình luận ngay lập tức về báo cáo này, nhưng các tuyên bố gần đây cho thấy những thay đổi này đã được thảo luận từ một thời gian trước.

Tuần trước, Bộ Tư lệnh Âu châu của Mỹ đã tuyên bố ý định "điều chỉnh quy mô phù hợp" đối với những đóng góp của mình vào mô hình lực lượng NATO, tuy nhiên các quan chức không cung cấp chi tiết về nội dung cụ thể của quy trình này. Các báo cáo hồi đầu năm nay cũng cho thấy Washington đang xem xét lại các nguồn lực quân sự sẽ được cung cấp cho các đối tác trong liên minh trong trường hợp xảy ra tình trạng khẩn cấp quy mô lớn.

Áp lực lên các đồng minh châu Âu

Yêu cầu Âu châu phải gánh vác phần lớn hơn trách nhiệm quốc phòng của chính mình đã trở thành một chủ đề xuyên suốt trong nhiệm kỳ tổng thống của ông Donald Trump. Các quan chức chính quyền nhiều lần lập luận rằng nhiều thành viên NATO quá phụ thuộc vào sức mạnh quân sự của Mỹ trong khi lại không đầu tư thỏa đáng cho quân đội của chính họ.

Washington đã hối thúc các đồng minh ở Âu châu và Á châu nâng mức chi tiêu quốc phòng lên 3,5% GDP, cao hơn nhiều so với mục tiêu lâu nay của liên minh. Những người ủng hộ đề xuất cắt giảm cho rằng việc chuyển hướng nguồn lực có thể giúp Mỹ tập trung vào các ưu tiên chiến lược khác. Tuy nhiên, những người chỉ trích lại cảnh báo rằng việc giảm bớt nguồn lực của Mỹ tại Âu châu có thể khiến NATO kém linh hoạt hơn trong các cuộc khủng hoảng tương lai, đồng thời gây thêm áp lực buộc các quốc gia Âu châu phải bù đắp khoảng trống này.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 13-6-2026