LONDON PHẢN ỨNG DỮ DỘI TRƯỚC NHỮNG PHÁT BIỂU CỦA HEGSETH:HẠ THẤP SỰ ĐÓNG GÓP CỦA CÁC ĐỒNG MINH Ở AFGHANISTAN

Artikel von Thomas Wanhoff /t-online, ngày 20-10:  Pete Hegseth đã hạ thấp những đóng góp của các đồng minh NATO tại Afghanistan. Trước tình hình đó, một trong những đồng minh thân cận nhất của Hoa Kỳ đã đưa ra lời phản bác đanh thép.

Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Pete Hegseth đã khiến các đồng minh NATO phẫn nộ với những bình luận của ông về sứ mệnh của liên minh này tại Afghanistan. Trong một bài phát biểu, ông Hegseth cho rằng vào giai đoạn cuối của cuộc chiến, chỉ có một hoặc hai đồng minh thực sự tham gia vào các hoạt động tác chiến. Người phát ngôn của Văn phòng Thủ tướng Anh (Downing Street) đã bác bỏ nhận định này, cho rằng việc xem nhẹ những đóng góp từ các đồng minh là không chính xác.

Theo thông tin từ *Newsweek* và *The Guardian*, hôm thứ Bảy 17-10, ông Hegseth đã có bài phát biểu trước các học viên và tân binh tại Đại học Tennessee ở Knoxville. Ông lưu ý rằng đã có khoảng 50 lá cờ của các quốc gia khác nhau được treo tại trụ sở ở Kabul. Ông nói: "Nhưng thực tế, có lẽ chỉ khoảng 5 quốc gia trong số đó thực sự đóng góp bất cứ điều gì".

"Trên thực tế, chỉ có khoảng một hoặc hai quốc gia thực sự tham gia vào các hoạt động tác chiến trong giai đoạn cuối". Ông Hegseth nói thêm rằng cụm từ viết tắt "ISAF",  viết tắt của Lực lượng Hỗ trợ An ninh Quốc tế (International Security Assistance Force), thường được hiểu một cách mỉa mai là "Tôi thấy người Mỹ chiến đấu" (I saw Americans fighting). Ông tiếp lời: "Đó chỉ là một lời nói đùa, nhưng thật nản lòng khi cảm thấy rằng đây không phải là 'chia sẻ gánh nặng', mà thực chất chỉ là một gánh nặng".

1.000 binh sĩ từ các quốc gia khác đã hy sinh

Trên thực tế, 51 quốc gia thành viên NATO và các nước đồng minh đã khai triển quân đội tới Afghanistan sau các cuộc tấn công ngày 11 tháng 9 năm 2001. Đây là lần duy nhất NATO khởi động Điều 5 – điều khoản về phòng thủ tập thể của liên minh. Tổng cộng, hơn 1.000 binh sĩ từ các quốc gia ngoài Hoa Kỳ đã thiệt hại tính mạng, trong đó có 457 quân nhân Anh, cùng với nhiều thường dân; con số này cũng bao gồm 165 người Canada và 90 người Pháp. Về phía Hoa Kỳ, 2.461 binh sĩ đã hy sinh. Tổng cộng có 93.000 binh sĩ Đức từng phục vụ tại Afghanistan, trong đó 59 người đã hy sinh.

Một phát ngôn viên tại Phố Downing tuyên bố rằng những sự thật đã tự nói lên tất cả về đóng góp của Anh và NATO tại Afghanistan. Ông cho biết: "Hàng ngàn gia đình người Anh và các nước đồng minh đã phải hy sinh to lớn để đóng góp vai trò quan trọng trong cuộc chiến này nhằm bảo vệ các giá trị chung của chúng ta; hơn 450 quân nhân Anh đã không bao giờ trở về nhà". Ông nói thêm rằng sự hy sinh đó là vì an ninh tập thể và để đáp trả một cuộc tấn công nhắm vào một quốc gia đồng minh. "Vì vậy, thật sai lầm khi hạ thấp vai trò của họ."

Cựu Trung tướng Hodges: Bài phát biểu thật "đáng xấu hổ"

Những lời chỉ trích cũng xuất hiện từ chính nội bộ quân đội Mỹ. Trung tướng về hưu Ben Hodges, cựu tư lệnh Lục quân Mỹ tại Âu châu, mô tả bài phát biểu của Hegseth là "đáng xấu hổ". Ông nhắc đến hơn 1.000 binh sĩ từ các quốc gia khác đã hy sinh. Ông Hodges đặt câu hỏi: "Tại sao vị Bộ trưởng lại cho rằng việc hạ thấp các đồng minh của chúng ta trước mặt những học viên trẻ tuổi, những sĩ quan tương lai, là điều phù hợp?"

Những chỉ trích cũng đến từ chính trường Mỹ. Fred Wellman, một cựu binh Lục quân Mỹ và là ứng cử viên Đảng Dân chủ tranh cử vào Hạ viện tại bang Missouri, gọi bài phát biểu của Hegseth là "hành động bôi nhọ đáng khinh đối với các đồng minh của chúng ta tại Afghanistan". 

Trước đó, vào tháng 1, Thủ tướng Keir Starmer đã trực tiếp phản bác ông Trump sau khi ông Trump tuyên bố rằng quân đội NATO tại Afghanistan chỉ đứng "phía sau, cách xa tiền tuyến". Vào thời điểm đó, ông Starmer đã yêu cầu ông Trump phải xin lỗi vì những phát ngôn này, đồng thời gọi đó là những lời lẽ "không thể chấp nhận được".

Chỉ trích từ các đồng minh NATO

Tổng thư ký NATO Mark Rutte cũng lên tiếng về vấn đề này. Ông chia sẻ với tạp chí *Newsweek*: "Với mỗi người Mỹ đã hy sinh tính mạng, cũng có một binh sĩ từ một quốc gia NATO khác, như Hòa Lan, Đan Mạch và nhiều quốc gia khác, đã không thể trở về với gia đình của họ." Theo các số liệu được dẫn lại, 25 binh sĩ Hòa Lan và 44 binh sĩ Đan Mạch đã thiệt mạng tại Afghanistan trong giai đoạn từ năm 2001 đến 2021.

Bộ trưởng Ngoại giao kiêm Phó Thủ tướng Ba Lan, ông Radosław Sikorski, đã phản ứng gay gắt trước một đoạn clip ghi lại bài phát biểu của Hegseth. Theo tờ *Newsweek*, ông Sikorski cho rằng Hegseth nên gửi thông điệp của mình "tới gia đình của 44 binh sĩ Ba Lan đã hy sinh khi làm nhiệm vụ tại tỉnh Ghazni đầy khó khăn". Thành phố Ghazni, nằm ở đông nam Afghanistan, từng là nơi diễn ra cuộc tấn công quy mô lớn của Taliban vào năm 2018 nhắm vào các lực lượng chính phủ Afghanistan được Tây phương hậu thuẫn; đây cũng được coi là một trung tâm giao thông trọng yếu nằm giữa Kabul và Kandahar , thành phố lớn thứ hai của quốc gia này.

London: Tiếp tục ủng hộ Ukraine

Đồng thời, chính phủ Anh đã thể hiện quan điểm khác biệt so với lập trường gần đây của chính quyền Mỹ đối với Ukraine. Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã nới lỏng các biện pháp trừng phạt Nga, tiếp tục chỉ trích Tổng thống Ukraine Volodymyr Selenskyy, đồng thời hạn chế việc chia sẻ thông tin tình báo vốn giúp Ukraine phòng vệ trước các cuộc tấn công từ phía Nga. Theo một số thông tin, ông Trump đang cân nhắc tổ chức một hội nghị thượng đỉnh hòa bình với Nga và Trung Quốc, mà không có sự tham gia của Ukraine.

Người phát ngôn Văn phòng Thủ tướng Anh (Downing Street) từ chối bình luận trực tiếp về vấn đề này, nhưng đã làm rõ lập trường của Anh: "Quan điểm của chúng tôi về Ukraine vẫn nhất quán kể từ khi xung đột bùng phát: chúng tôi mong muốn Ukraine đạt được một nền hòa bình công bằng và lâu dài". Khi được hỏi về khả năng diễn ra cuộc đàm phán ba bên giữa ông Putin, ông Tập Cận Bình và ông Trump, người phát ngôn cho biết: "Rõ ràng đó là vấn đề của các quốc gia liên quan, và hiển nhiên, Ukraine phải là bên tự lên tiếng cho chính mình". Ông nhấn mạnh rằng sự ủng hộ của Anh dành cho Ukraine vẫn "không hề lay chuyển".

(Có sự hỗ trợ của AI)

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 21-10-2026