THỦ TƯỚNG ANH TUYÊN BỐ TỪ CHỨC - NƯỚC ANH CẦN MỘT THỦ TƯỚNG MỚI

Giọng Thủ tướng Anh Keir Starmer nghẹn lại khi ông nhắc đến vợ con mình ở cuối bài phát biểu từ chức. Sau nhiều tháng khủng hoảng chính phủ đầy cam go, người đàn ông 63 tuổi này đã quyết định từ chức bên ngoài dinh thự chính thức của mình tại số 10 phố Downing. Ông Starmer cho biết ông đã thông báo quyết định của mình cho Vua Charles III sáng hôm đó. Một ứng viên kế nhiệm đã sẵn sàng: đó là ông Andy Burnham.

"Mọi quyết định tôi đưa ra đều nhằm đặt đất nước tôi yêu quý lên hàng đầu," ông Starmer nói. Đảng của ông đã lên tiếng, và ông dự định sẽ tuân theo thông điệp đó: "Vì lý do này, tôi sẽ từ chức lãnh đạo Đảng Lao động." Với những giọt nước mắt lăn dài, ông ôm lấy vợ mình, bà Victoria, người đã cùng ông bước ra trước cánh cửa đen nổi tiếng ở trung tâm London.

Theo hiến pháp bất thành văn của Anh, chức vụ Thủ tướng gắn liền với sự lãnh đạo của đảng cầm quyền. Ông Starmer cho biết ông sẽ tiếp tục giữ chức Thủ tướng cho đến khi người kế nhiệm được bầu. Ngay sau khi tuyên bố từ chức, Burnham đã tuyên bố ứng cử chức lãnh đạo đảng. Cựu Thị trưởng vùng Greater Manchester đã đi tàu đến Quốc hội ở Westminster sáng hôm đó.

Chỉ vài ngày trước, Burnham đã giành được một ghế nghị sĩ trong cuộc bầu cử bổ sung tại Makerfield , điều kiện tiên quyết để thách thức Thủ tướng.

Nếu Starmer cố gắng bám trụ chức vụ, Burnham sẽ buộc ông phải tham gia vào một cuộc tranh giành lãnh đạo kéo dài, liên quan đến một chiến dịch nội bộ trong đảng. Một ứng cử viên tiềm năng khác, Wes Streeting – người đã từ chức Bộ trưởng Y tế , đã cam kết ủng hộ Burnham.

Những lời kêu gọi từ chức kéo dài nhiều tháng

Với tuyên bố của mình, Starmer đã tránh được một cuộc lật đổ nhục nhã thông qua một cuộc tranh giành lãnh đạo. Ông từ lâu đã chịu áp lực rất lớn trong đảng nghị viện của mình; gần đây, ngày càng nhiều thành viên nội các đã quay lưng lại với ông. Một số bộ trưởng đã từ chức, và tỷ lệ ủng hộ của đảng Lao động rất thấp. Sự leo thang mới nhất được định hình bởi thất bại nặng nề trong các cuộc bầu cử địa phương và khu vực được tổ chức ở Anh, Scotland và Wales vào tháng 5, trong đó đảng dân túy cánh hữu Reform UK đã giành được một số ghế.

Ngay sau thất bại trong cuộc bầu cử đó, nhiều nghị sĩ Đảng Lao động đã kêu gọi Starmer từ chức,  nhưng Thủ tướng vẫn giữ chức vụ của mình, viện dẫn chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2024. Ngay trước và sau cuộc bầu cử bổ sung ở Makerfield, Starmer cũng đã thể hiện thái độ thách thức, tuyên bố ý định tham gia tranh cử lãnh đạo bất kể hoàn cảnh nào. Tuy nhiên, ông đã thay đổi ý định vào cuối tuần, khi ông dành thời gian ở dinh thự vùng quê Chequers.

Starmer đã "cống hiến to lớn" cho đất nước, Burnham nói khi tuyên bố ứng cử. Ưu tiên hiện nay phải là đưa đất nước tiến lên. "Người dân muốn thấy sự tiến bộ về tăng trưởng kinh tế, chi phí sinh hoạt, dịch vụ công cộng, nhà ở và cơ hội cho thế hệ tiếp theo," người đàn ông 56 tuổi nói.

Nếu Burnham vẫn là ứng cử viên duy nhất cho chức lãnh đạo Đảng Lao động, việc chuyển giao quyền lãnh đạo đảng có thể hoàn tất vào khoảng ngày 18 tháng 7, nhờ sự ủng hộ mạnh mẽ mà ông nhận được trong đảng, hãng thông tấn PA đưa tin. Sau đó, ông sẽ được Nhà vua chính thức bổ nhiệm làm Thủ tướng. Toàn bộ quá trình kế nhiệm dự kiến ​​sẽ kết thúc—ngay cả khi có các ứng cử viên khác xuất hiện—trước khi Quốc hội kết thúc kỳ nghỉ hè vào ngày 1 tháng 9.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 24-6-2026