ĐỨC VÀ HÒA LAN THIẾT LẬP TRỤ SỞ MỚI VÀ TIẾP NHẬN QUYỀN CHỈ HUY LIÊN MINH NATO TRONG VIỆC BẢO VỆ ESTLAND VÀ LETTLAND

Nguồn tin từ DPA cho biết: Một tuần trước hội nghị thượng đỉnh NATO, Đức và Hòa Lan đang thiết lập một trụ sở mới để tăng cường khả năng răn đe ở sườn phía đông của NATO. Để đạt được mục tiêu này, Quân đoàn Đức-Hòa Lan và các sĩ quan trực thuộc đã tiếp nhận quyền chỉ huy lực lượng lục quân của Liên minh NATO, đang nhận nhiệm vụ bảo vệ Estland và Lettland trước các mối đe dọa hoặc tấn công quân sự.

"Điều này chứng tỏ Nato sẵn sàng gánh vác trách nhiệm lớn hơn đối với an ninh của Âu châu," Bộ trưởng Quốc phòng Boris Pistorius (SPD) phát biểu trong lễ chuyển giao quyền chỉ huy tại thị trấn biên giới Valga giữa Estland và Lettland. Ông mô tả quân đoàn này là biểu tượng của sự hội nhập quân sự ở Âu châu, gọi đó là một "câu chuyện thành công" và nói thêm: "Quân đoàn này đóng vai trò là hình mẫu cho sự hợp tác quốc phòng Âu châu, chứng minh rằng sự hội nhập đa quốc gia làm cho chúng ta mạnh mẽ hơn, có khả năng hơn và hiệu quả hơn."

Tổng thống Mỹ Donald Trump và chính quyền của ông đã nhiều lần chỉ trích các đồng minh NATO ở Âu châu vì đã làm quá ít cho quốc phòng của chính họ và tiếp tục dựa vào Mỹ. Washington thường xuyên cáo buộc các quốc gia Âu châu là "ăn bám".

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã tuyên bố một cuộc đánh giá toàn diện về sự hiện diện của quân đội Mỹ tại Âu châu, kéo dài sáu tháng. Ông chỉ trích những bước thụt lùi trong việc củng cố NATO, mặc dù một số quốc gia đã tăng đáng kể cam kết và chi tiêu quân sự.

"Và đó là lý do tại sao chúng ta đang tăng cường nỗ lực để biến NATO thành đúng như mục tiêu ban đầu: một liên minh cân bằng trong đó Âu châu dẫn đầu trong việc tự vệ - NATO 3.0," ông nói. Điều này cũng có thể định hình cho hội nghị thượng đỉnh tuần tới tại Ankara.

Theo các báo cáo, Quân đoàn Đức-Hòa Lan giờ đây sẽ chịu trách nhiệm về các cuộc tập trận quân sự và, trong trường hợp xảy ra khủng hoảng, về việc phòng thủ sườn phía đông của NATO. Để đạt được mục tiêu này, quân đoàn và các nhân viên của mình đang xây dựng một sở chỉ huy chiến thuật thứ hai cho khu vực.

Trách nhiệm này hiện thuộc về trụ sở NATO tại Ba Lan. Việc chuyển giao quyền chỉ huy sẽ diễn ra vào thứ Ba 30-6-2026, tại thị trấn Valga, trên biên giới Estland-Lettland. Việc thành lập và lãnh đạo một sở chỉ huy cho các nước Baltic đã được thảo luận kể từ hội nghị thượng đỉnh NATO năm 2023.

Quân đoàn Đức-Hòa Lan được thành lập năm 1995 và đóng quân tại Münster (Đức). Quyền chỉ huy luân phiên giữa hai nước. Ngoài Hòa Lan và Đức, hiện có 14 đồng minh NATO khác đóng góp nhân sự. Bộ chỉ huy có khả năng chỉ huy một lực lượng binh sĩ quốc tế khoảng 50.000 quân và đã dẫn đầu một số nhiệm vụ quốc tế trong quá khứ.

Đức đã mở rộng đáng kể sự tham gia quân sự của mình ở khu vực Baltic sau cuộc tấn công của Nga vào Ukraine. Hợp tác mạnh mẽ nhất là với Litauen, nơi quân đội Đức (Bundeswehr) đang đóng quân một lữ đoàn sẵn sàng chiến đấu, với tổng quân số lên đến 5.000 quân vào năm 2027.

Tuy nhiên, hợp tác với Estland và Lettland cũng rất chặt chẽ. Không quân Đức thường xuyên đảm nhận nhiệm vụ tuần tra không phận của NATO trên khu vực Baltic, điều động máy bay chiến đấu và nhân sự đến các căn cứ trong khu vực.

Hợp tác với Đức cũng đã được mở rộng trong lĩnh vực quốc phòng. Ví dụ, Estland và Lettland đã cùng nhau thống nhất mua hệ thống phòng không IRIS-T của Đức.

Hai quốc gia Baltic là Estland và Lettland đều có chung biên giới với Nga; Lettland cũng giáp biên giới với đồng minh thân cận là Belarus. Họ coi cuộc chiến tranh xâm lược của Nga chống lại Ukraine là mối đe dọa trực tiếp đến an ninh của chính mình.

Do đó, chính phủ ở Tallinn và Riga đang tăng cường mạnh mẽ quân đội của mình; năm nay, họ đã chi 5,4% (Estland) và 4,73% (Lettland) tổng sản phẩm quốc nội (GDP) cho quốc phòng. Phần lớn số tiền này được dành cho việc tăng cường năng lực phòng thủ, tối tân hóa quân đội, mua sắm các hệ thống vũ khí tối tân mới và mở rộng cơ sở hạ tầng quân sự. Trọng tâm chính là phòng không, một lĩnh vực được coi là điểm yếu của các quốc gia Baltic.

Sau cuộc chiến ở Ukraine, đã có một số sự việc có liên quan đến máy bay không người lái ở Esland và Lettland. Các máy bay không người lái đi lạc, do Kiew phóng để tấn công các mục tiêu ở tây bắc Nga, đã xâm nhập không phận của cả hai quốc gia Baltic và bị rơi nhiều lần. Mặc dù không có thiệt hại hay thương vong lớn, các sự vịec này đã gây ra một cuộc khủng hoảng chính trị ở Lettland và dẫn đến sự thay đổi chính phủ.

Sau các cuộc tấn công vào các cảng và cơ sở quân sự, Nga liên tục cáo buộc các nước Baltic cho phép Ukraine xử dụng không phận của họ. Nước này thậm chí còn đưa ra những lời đe dọa trả đũa ngầm đối với Lettland. Chính phủ các nước Tallinn, Riga và Vilnius đã kiên đồng thời lên án các lời đe dọa đó. Nước này kiên quyết bác bỏ những cáo buộc vô căn cứ này và cho là những thông tin sai lệch. EU và NATO cũng cam kết sẽ hỗ trợ họ.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 1-7-2026