CÁC NƯỚC G7 KIÊN QUYẾT YÊU CẦU QUYỀN TỰ DO ĐI LẠI QUA EO BIỂN HORMUZ 

Nguồn tin từ Reuters: Evian, ngày 17 tháng 6 (Reuters) - Các nước G7 đang kiên quyết yêu cầu quyền tự do đi lại cho tàu thuyền qua eo biển Hormuz. "Chúng tôi tái khẳng định rằng quyền qua lại không bị hạn chế và không phải trả phí là nền tảng của thương mại quốc tế," một tuyên bố được đưa ra hôm thứ Tư 17-6 tại hội nghị thượng đỉnh của 7 quốc gia công nghiệp Tây phương lớn nhất ở Evian, Pháp, đã nêu rõ. 

Việc miễn phí dường như vẫn là một vấn đề tồn tại trong thỏa thuận sơ bộ  giữa Mỹ và Iran, dự kiến ​​sẽ được chính thức ký kết vào thứ Sáu. Tổng thống Mỹ Donald Trump được đặc biệt khen ngợi vì vai trò của ông trong việc thúc đẩy thỏa thuận sơ bộ này. Ông, cùng với Israel, đã phát động cuộc chiến chống lại Iran hơn 3 tháng trước; cuộc chiến này, do việc đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến đường huyết mạch đối với hoạt động vận chuyển dầu thế giới, đã dẫn đến sự gia tăng đáng kể giá dầu, khí đốt và phân bón.

G7 cũng nhấn mạnh rằng "sáng kiến ​​đa quốc gia, độc lập và mang tính phòng thủ" do Pháp và Vương quốc Anh dẫn đầu nhằm bảo đảm an ninh cho eo biển Hormuz có thể giúp khôi phục giao thông hàng hải. Theo ông Friedrich Merz, Đức cũng sẵn sàng tham gia và đã khai triển 2 tàu rà phá thủy lôi tới khu vực phía đông Địa Trung Hải. Tuy nhiên, ông Merz nhấn mạnh rằng vấn đề về các ủy nhiệm, cả ở cấp độ quốc tế và quốc gia, vẫn cần được làm rõ. Hải quân Đức chỉ có thể được điều động tới khu vực Hormuz, dựa trên sự ủy nhiệm từ Bundestag (Quốc hội Đức).

Tuyên bố nhấn mạnh rằng Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân. Đồng thời, các nước G7, gồm Đức, Pháp, Vương quốc Anh, Ý, Canada, Nhật Bản và Hoa Kỳ, cảnh báo rằng thỏa thuận sơ bộ này chỉ là bước khởi đầu. "Chúng tôi ủng hộ mạnh mẽ một thỏa thuận ngoại giao tiếp nối toàn diện và vững chắc dựa trên biên bản ghi nhớ do Tổng thống Trump đàm phán, nhằm mang lại hòa bình và an ninh cho tất cả các bên trong khu vực." Các cuộc đàm phán cũng cần có sự đóng góp từ "các đối tác khu vực và quốc tế có liên quan."

Do Iran đặt điều kiện cho thỏa thuận hòa bình là phải chấm dứt giao tranh giữa Israel và Hisbollah tại Libanon, G7 đang kêu gọi giải giáp lực lượng dân quân này và nhấn mạnh "toàn vẹn lãnh thổ cũng như chủ quyền của Libanon, đi kèm với các bảo đảm an ninh quốc tế tương ứng." Thông điệp này nhắm vào chính phủ Israel, bên đã thiết lập một vùng an toàn ở miền nam Libanon sau khi bị Hisbollah pháo kích. Hiện vẫn chưa rõ liệu Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu có ý định tuân thủ các điều khoản đã được đàm phán giữa Mỹ và Iran, cũng như kiềm chế không thực hiện thêm các cuộc tấn công tại Libanon hay không.

Vũ Thái  An, người lính VNCH, ngày 18-6-2026